Ropiejące oczko u noworodka – czy mleko matki pomaga?

Nie zakraplaj ropiejącego oka noworodka mlekiem matki. Choć mleko jest wartościowym pokarmem i zawiera substancje odpornościowe, w worku spojówkowym może stać się pożywką dla bakterii i nasilić stan zapalny. Do oczyszczania oka użyj jałowej soli fizjologicznej, a przy utrzymującym się ropieniu skontaktuj się z pediatrą lub okulistą.

Dlaczego oko noworodka ropieje?

Ropienie nie zawsze oznacza tę samą chorobę. U noworodków częstą przyczyną jest niedrożność przewodu nosowo-łzowego. Przewód odprowadza łzy z oka do nosa, ale u części dzieci jego ujście pozostaje zamknięte cienką błoną. Łzy gromadzą się wtedy w worku łzowym, a zastój sprzyja namnażaniu bakterii. Oko może łzawić, a w wewnętrznym kąciku pojawia się lepka lub ropna wydzielina.

Drugą możliwością jest bakteryjne zapalenie spojówek. Zwykle występuje wtedy także zaczerwienienie spojówki, obrzęk powiek i sklejanie ich po śnie. Wydzielina może pojawić się w dowolnym momencie w pierwszym miesiącu życia. Ropienie bywa też związane z podrażnieniem po zabiegu Credego, podczas którego stosowano azotan srebra. W takim przypadku objawy są zwykle łagodniejsze i ustępują samoistnie po kilku dniach.

Mleko matki zawiera między innymi immunoglobuliny i laktoferynę, ale nie jest jałowym lekiem okulistycznym. Po podaniu do oka dostarcza również cukrów i innych składników odżywczych. W ciepłym, wilgotnym środowisku worka spojówkowego mogą one ułatwiać rozwój bakterii. Dlatego potencjalne działanie przeciwbakteryjne mleka nie uzasadnia stosowania go jako kropli do oczu.

Czym przemywać ropiejące oczko?

Najbezpieczniejszym środkiem do higieny oka jest sól fizjologiczna, czyli obojętny roztwór chlorku sodu, najlepiej w jednorazowej ampułce. Nie zastępuje ona leczenia, jeśli dziecko ma zapalenie wymagające leków, ale pomaga delikatnie usunąć wydzielinę.

Jak prawidłowo przemywać oko noworodka?

Przed pielęgnacją dokładnie umyj ręce. Nie próbuj na siłę rozklejać powiek. Przyłóż jałowy gazik zwilżony solą fizjologiczną, aby zmiękczyć zaschniętą wydzielinę, a następnie delikatnie oczyść oko:

• Przesuwaj gazik od zewnętrznego kącika oka w kierunku wewnętrznego.
• Użyj osobnego, jałowego gazika do każdego oka.
• Wymień gazik po jednym przetarciu, aby nie przenosić wydzieliny.
• Nie dotykaj końcówką ampułki do rzęs, powiek ani powierzchni oka.

Jeżeli lekarz rozpozna niedrożność kanalika łzowego, może zalecić masaż okolicy woreczka łzowego. Technikę powinien pokazać specjalista, ponieważ nieprawidłowy ucisk może podrażnić delikatne tkanki.

Nie stosuj rumianku, herbaty ani innych naparów. Garbniki i pozostałe składniki takich preparatów mogą podrażniać spojówkę, a rumianek może wywołać reakcję alergiczną. Nie używaj też kropli przeznaczonych dla dorosłych ani antybiotyku pozostałego po wcześniejszym leczeniu.

Kiedy trzeba skontaktować się z lekarzem?

Ropiejące oko u noworodka wymaga uważnej obserwacji, ponieważ bez badania trudno odróżnić niedrożność kanalika od infekcji. Pilnie skontaktuj się z pediatrą lub okulistą, gdy wystąpi którykolwiek z poniższych objawów:

• Silny obrzęk powiek albo wyraźne zaczerwienienie oka.
• Gorączka, osłabienie lub inne objawy ogólne.
• Duża ilość wydzieliny albo jej żółty lub zielony kolor.
• Światłowstręt, wyraźny ból lub trudność w otwieraniu oka.
• Brak poprawy po 2–3 dniach delikatnej higieny solą fizjologiczną.
• Nawracające ropienie, szczególnie po pozornym ustąpieniu objawów.

Lekarz może zdecydować o zastosowaniu kropli leczniczych, a przy podejrzeniu niedrożności przewodu nosowo-łzowego zalecić dalszą obserwację, masaż lub konsultację okulistyczną. W rzadkich przypadkach utrzymująca się niedrożność wymaga zabiegu udrożnienia dróg łzowych.

Mleko matki jest idealnym pokarmem, ale nie powinno trafiać do oka noworodka. Do oczyszczania wybierz sól fizjologiczną, a każde utrzymujące się lub nasilające ropienie pokaż lekarzowi.

Artykuł nie stanowi porady medycznej i powstał wyłącznie w celach informacyjnych. W przypadku objawów u noworodka skonsultuj się z pediatrą lub okulistą.