Tak, przy opryszczce na ustach możesz karmić piersią. Wirus HSV, najczęściej HSV-1, nie przenosi się przez mleko matki. Zakażenie następuje przede wszystkim przez bezpośredni kontakt ze zmianą, śliną lub zanieczyszczonymi rękami. Inaczej postępuje się przy opryszczce na brodawce piersiowej – wtedy nie należy karmić dziecka z tej piersi do czasu wygojenia zmian.
Jak chronić dziecko przed zakażeniem?
Największe znaczenie ma niedopuszczenie do kontaktu niemowlęcia z pęcherzykami, nadżerką lub strupem. Ryzyko transmisji nie znika natychmiast po przyschnięciu zmiany, dlatego środki ostrożności stosuj aż do całkowitego zagojenia.
Przy opryszczce wargowej stosuj następujące zasady:
- Myj ręce przed każdym karmieniem, przewijaniem, dotykaniem dziecka i przygotowaniem jego rzeczy.
- Nie całuj dziecka i nie zbliżaj ust do jego twarzy, dłoni ani smoczka.
- Zakrywaj zmianę, jeśli pozwala na to jej lokalizacja, na przykład specjalnym plastrem na opryszczkę.
- Noś maseczkę podczas karmienia, zwłaszcza gdy zmiana jest świeża lub znajduje się przy ustach.
- Nie oblizuj smoczka, sztućców ani butelki dziecka i nie korzystaj z tych samych naczyń.
- Używaj osobnego ręcznika i nie dziel z dzieckiem przedmiotów, które mogą mieć kontakt ze śliną.
W momencie pojawienia się pęcherzyków sprawdź, czy:
- umyłaś ręce przed kontaktem z dzieckiem,
- zmiana jest odizolowana i nie może zetknąć się ze skórą niemowlęcia,
- nie całujesz dziecka do czasu całkowitego zagojenia opryszczki,
- nie dotykasz zmiany, a jeśli przypadkiem to zrobisz, ponownie myjesz ręce,
- sprzęt laktacyjny jest myty zgodnie z zaleceniami producenta po każdym użyciu.
Opryszczka na ustach a zmiana na brodawce
Lokalizacja wykwitu decyduje o tym, czy trzeba zmienić sposób karmienia. Opryszczka na ustach nie jest sama w sobie powodem do odstawienia dziecka od piersi. Zmiana na brodawce lub w miejscu, z którym dziecko może mieć kontakt podczas ssania, wymaga większej ostrożności.
| Lokalizacja zmiany | Zalecenie dotyczące karmienia |
|---|---|
| Warga lub okolica ust | Można karmić piersią przy rygorystycznej higienie, osłonięciu zmiany i unikaniu pocałunków. |
| Brodawka piersiowa lub jej bezpośrednia okolica | Nie karm tą piersią do czasu wygojenia aktywnej zmiany. Z drugiej, zdrowej piersi można karmić, jeśli dziecko nie ma kontaktu z wykwitem. |
| Inna część skóry | Karmienie zwykle jest możliwe, jeśli zmiana pozostaje zakryta i nie styka się z dzieckiem. |
Jeśli opryszczka znajduje się na brodawce, skonsultuj sposób utrzymania laktacji z lekarzem lub doradcą laktacyjnym. Odciąganie pokarmu z chorej piersi może być rozważane, ale mleka, które miało kontakt ze zmianą, nie należy podawać dziecku. Nie przykładaj dziecka do piersi z aktywnym wykwitem.
Wirus HSV nie przechodzi do dziecka przez samo mleko. Zagrożenie wynika z kontaktu niemowlęcia ze zmianą skórną lub zakażoną wydzieliną.
Czy acyklowir jest bezpieczny podczas karmienia?
Acyklowir jest uznawany za lek o niskim ryzyku podczas laktacji. Według klasyfikacji Hale’a ma kategorię L2, a do mleka przenika w małych ilościach, uznawanych za nieistotne klinicznie. Dotyczy to leczenia doustnego oraz miejscowego.
Nie oznacza to jednak, że należy rozpoczynać terapię samodzielnie. Lekarz dobiera postać preparatu, dawkę i czas leczenia do lokalizacji oraz nasilenia zmian. Przed zastosowaniem preparatu na brodawce trzeba upewnić się, że dziecko nie będzie miało kontaktu z lekiem podczas karmienia.
Uwaga medyczna: jeśli opryszczka pojawiła się po raz pierwszy, jest rozległa, bardzo bolesna, obejmuje okolice oka albo towarzyszą jej gorączka i silne osłabienie, skontaktuj się z lekarzem. Nie stosuj na własną rękę domowych mieszanek ani preparatów, których bezpieczeństwo w laktacji nie jest jasne.
Kiedy pilnie skontaktować się z lekarzem w sprawie dziecka?
Opryszczka u noworodka i bardzo małego niemowlęcia może mieć ciężki przebieg. Jeśli dziecko mogło mieć kontakt z aktywną zmianą, nie czekaj na rozwój objawów, tylko skonsultuj się z lekarzem. Szczególnie alarmujące są:
- gorączka lub wyraźnie podwyższona temperatura,
- pęcherzyki, nadżerki albo strupki na skórze, wokół ust lub oczu,
- rozdrażnienie, nietypowa płaczliwość albo odmowa ssania,
- nadmierna senność, wiotkość, trudności z wybudzeniem lub drgawki,
- problemy z oddychaniem albo szybko pogarszający się stan ogólny.
Każdy podejrzany objaw opryszczki u dziecka w pierwszych tygodniach życia wymaga pilnej oceny lekarskiej. Przy opryszczce na ustach u mamy najczęściej nie ma potrzeby przerywania karmienia. Trzeba natomiast konsekwentnie ograniczyć kontakt ze zmianą, myć ręce i chronić dziecko przed śliną oraz pocałunkami.
Artykuł nie stanowi porady medycznej i powstał wyłącznie w celach informacyjnych. W przypadku objawów u noworodka lub niemowlęcia skontaktuj się pilnie z lekarzem.
